İki gözün gözlük numarası arasında fark bulunmasına anizometropi denir. Bu fark belirgin olduğunda bir gözün görüntüsü diğerinden daha bulanık olabilir. Çocuk daha net gören gözünü kullanarak günlük işlerini sürdürebilir; dolayısıyla aile ve çocuk bir sorun olduğunu fark etmeyebilir.
Gözler düzgün görünse de sorun olabilir mi?
Evet. Numara farkının dışarıdan anlaşılması gerekmez. Görme gelişimi sırasında bir gözden sürekli daha düşük kaliteli görüntü gelmesi, o gözün görmesinin yeterince gelişmemesine yol açabilir. Bu nedenle muayenede yalnızca iki göz birlikte açıkken değil, her göz ayrı ayrı değerlendirilir.
Tedavide ilk adım nedir?
Uygun optik düzeltme sağlanır. Çoğu çocukta gözlük, seçilmiş durumlarda kontakt lens kullanılabilir. Gözlükle yeterli görme kazanımı elde edilemiyorsa göz tembelliğine yönelik ek tedavi düşünülebilir. Kapama veya damla gibi yöntemlerin gerekip gerekmediği ölçümlere göre belirlenir.
Aileler süreci nasıl destekler?
Gözlüğün önerilen düzende kullanılmasını sağlayın ve kontrollerde kullanım güçlüklerini anlatın. Çocuğun “iyi görüyorum” demesi, iki gözün eşit gördüğünü kanıtlamaz. Tedavinin amacı ve ilerleme ölçütleri konusunda bilgi alın. Büyüme sırasında numaralar değişebilir; ancak iki göz arasındaki farkın kendiliğinden tamamen kaybolacağı varsayılmamalıdır. Erken fark edilmesi, görme gelişimini destekleme ,görme tembelliği gelişmesini önleme fırsatı sağlar.
İki göz birlikte açıkken neden sorun gizlenebilir?
Gündelik yaşamda çoğu işi iki gözümüz açık yaparız. Çocuk bir nesneyi bulabiliyor veya uzaktaki bir kişiyi tanıyabiliyorsa aile her iki gözün de aynı gördüğünü düşünebilir. Oysa bu davranışlar iki gözün ayrı ayrı katkısını göstermez. Numara farkı bulunan bir çocukta değerlendirme, her gözün kendi görme düzeyini anlamayı amaçlar. Evde gözleri sırayla kapatıp çocuğu sorgulamak, standart muayenenin yerine geçmez; böyle bir gözlemde belirgin bir farklılık görülürse hekime aktarılabilir.
Gözlük sonrası alışma ve izlem nasıl ele alınır?
İki göze farklı optik düzeltmeler uygulandığında çocuğun deneyimini dikkatle dinlemek gerekir. Hekim, gözlükle görmenin yanı sıra uygulanabilirliği de izler; seçilmiş hastalarda farklı optik seçenekleri değerlendirebilir. Gözlüğü çıkarmak istemesinin nedeni çerçeve rahatsızlığı mı, görüntüyle ilgili bir şikâyet mi, yoksa günlük alışkanlık mı, ayırt etmeye çalışın. Kendi kararınızla yalnızca bir camı değiştirmek veya gözlüğü düzensiz kullanmak planın değerlendirilmesini zorlaştırabilir. Tedaviye ilişkin sorumluluğu çocuğa yüklemek yerine ailece uygulanabilir bir düzen oluşturmak ve yaşanan sorunları zamanında paylaşmak ve çözmek daha yararlıdır.